Karsu kimdir ve nerelidir? Bazı isimler var ki ilk duyduğunda bile içinde bir yerleri hareketlendiriyor. Sanki daha önce tanımışsın gibi… Sanki bir sokakta yürürken yanından geçmiş de başını çevirip bakmışsın gibi. Karsu benim için tam olarak böyle bir isim oldu. İlk kez onu dinlediğimde Kayseri’nin soğuk bir kış sabahıydı. Pencereden dışarı bakıyordum, nefesim camda buğulanıyordu ve içimde açıklayamadığım bir sıkışıklık vardı. Karsu Dönmez, Hollanda’da doğup büyüyen, kökleri Türkiye’ye uzanan bir sanatçı. Aslında onun hikâyesi sadece bir “nerelidir?” sorusuna sığmayacak kadar katmanlı. Ama yine de insanlar hep oradan başlıyor: Karsu kimdir ve nerelidir? Ben Kayseri’de yaşayan 25 yaşında biriyim. Günlük tutmayı…
Yorum BırakEtiket: bir
Helvanın tarihi nedir? Kültürel Bellekten Günlük Hayata Uzanan Bir Yolculuk İstanbul’da yaşayan, sivil toplum alanında çalışan biri olarak gün içinde hem sahada hem de ofis içinde çok farklı hikâyelere tanıklık ediyorum. Toplu taşımada yan yana oturan insanların sessizliği, bir pazar yerindeki satıcının ses tonu, bir dernek toplantısında aynı masada buluşan çok farklı hayatlar… Bütün bunlar bazen bir yiyecek etrafında bile birleşebiliyor. Helva da bunlardan biri. Görünüşte basit, hatta sıradan bir tatlı gibi duruyor ama “Helvanın tarihi nedir?” sorusu açıldığında aslında oldukça katmanlı bir kültürel ve toplumsal geçmişle karşılaşıyoruz. Helvanın tarihi nedir? Kökenlerden Osmanlı’ya uzanan bir hat Helva, Orta Doğu ve…
Yorum BırakMaddenin en kararsız hali nedir? Morfiloyuncak sayfasına hoş geldiniz! “Maddenin en kararsız hali nedir” hakkında hazırladığımız bu özel içeriğin tadını çıkarın. Gündelik hayatta maddeyi genelde üç haliyle tanırız: katı, sıvı ve gaz. Buz, su ve buhar gibi… Bu kadar basit bir üçlüyle büyüdük diyebiliriz. Ama işin bilimsel tarafına biraz yaklaştığınızda, bu üçlü bir anda genişler, esner ve hatta biraz “dağılır”. Çünkü doğa, sandığımızdan çok daha yaratıcıdır. İşte tam bu noktada akla şu soru gelir: Maddenin en kararsız hali nedir? Bu sorunun cevabı tek bir kelimeyle verilebilir gibi görünse de, aslında arkasında oldukça zengin bir fizik dünyası var. Ve bu dünya,…
Yorum BırakKendini Kötüleyen İnsana Ne Denir? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Bağlamında Bir Okuma Kendini kötüleyen insana ne denir sorusu ilk bakışta basit bir psikoloji sorusu gibi duruyor. Ama İstanbul’da sokakta, metroda, bir iş görüşmesinde ya da bir dernek toplantısında insanları gözlemledikçe bunun sadece bireysel bir durum olmadığını fark ediyorsun. Bu, dilin, toplumsal rollerin, sınıfsal baskının ve cinsiyet normlarının iç içe geçtiği daha geniş bir hikâye. İstanbul’da bir sivil toplum kuruluşunda çalışırken gün içinde onlarca farklı hikâyeye temas ediyorum. Kimi zaman bir kadın danışanın “Ben zaten yapamam” cümlesi, kimi zaman genç bir erkeğin “Ben beceriksizim” diye kendini geri çekişi, kimi…
Yorum BırakKaraçam hangi ilçeye bağlıdır? Konuya ilk bakış Türkiye’de bir yer ismi duyduğunda çoğu zaman akla tek bir nokta gelir ama işin içine girince durum biraz daha karmaşıklaşıyor. “Karaçam hangi ilçeye bağlıdır?” sorusu da tam olarak böyle bir örnek. Çünkü Karaçam adı, Türkiye’nin farklı bölgelerinde birden fazla köy ve yerleşim için kullanılıyor. Yani tek bir cevap vermek yerine, biraz haritaya yayılıp düşünmek gerekiyor. Ben Bursa’da yaşayan, gün içinde masa başında çalışan ama fırsat buldukça Türkiye’nin farklı köşelerini kurcalamayı seven biri olarak şunu çok net söyleyebilirim: Türkiye’de yer isimleri aslında küçük bir kültür atlası gibi. Aynı isim, farklı şehirlerde, farklı ilçelere bağlı…
Yorum BırakŞehrin Ortasında Bir Soru: Termal Su Yağ Yakar mı? İstanbul’da toplu taşımada geçirilen her sabah, insanı hem fiziksel hem zihinsel olarak bir tür sosyolojik gözleme dönüştürüyor. Metrobüste ayakta sıkışmış haldeyken yanımda “detoks suyu” içen biriyle, karşısında gün boyu ayakta çalışacağı belli olan bir kargo çalışanının aynı anda aynı sistemi paylaşması bana hep şunu düşündürüyor: Sağlık, beden ve “iyi hissetme” arayışı herkes için farklı ama bir o kadar da ortak. Son zamanlarda sık duyduğum bir soru var: Termal su yağ yakar mı? Bu soru sadece bir sağlık merakı değil, aynı zamanda sınıfsal, toplumsal cinsiyet ve yaşam tarzı farklarının da kesiştiği bir…
Yorum BırakKaradeliğin İçinde Ne Var? Gerçekten Bunu Bilebiliyor Muyuz, Yoksa Sadece Kendimizi mi Kandırıyoruz? Morfiloyuncak’ya hoş geldiniz. Bu yazımızda merak ettiğiniz “Karadeliğin içinde ne var” konusunu sizin için araştırdık. Şunu en baştan söyleyeyim: “Karadeliğin içinde ne var?” sorusu kulağa bilimsel bir merak gibi geliyor ama aslında insanlığın sınır tanımayan hayal gücünün en uç noktalarından biri. Ve açık konuşayım, bu konuda net cevap bekleyen varsa şimdiden hayal kırıklığına hazır olsun. Çünkü mesele bilgi eksikliği değil, fizik kurallarının orada kelimenin tam anlamıyla “dağılması”. İzmir’de yaşayan biri olarak deniz kenarında oturup gökyüzüne bakarken şunu düşünmeden edemiyorum: Evrenin bir yerinde öyle bir şey var ki,…
Yorum Bırak“Türkiye’de en çok göl hangi ildedir” konusu son dönemde oldukça merak ediliyor. Biz de sizler için detaylı bir içerik hazırladık. Türkiye’de en çok göl hangi ildedir? Bir haritanın peşine düşmek Ankara’da sabah işe giderken metroda camdan dışarı bakmayı alışkanlık haline getirdim. Beton, gri bloklar, hızlı yürüyen insanlar… Bir noktadan sonra insanın zihni suya kayıyor. Belki de çocukken dedemin beni götürdüğü göl gezilerinden kalma bir şey bu. O zamanlar “Türkiye’de en çok göl hangi ildedir?” diye bir sorum yoktu ama suyun yanında uzun süre sessiz kalmanın ne demek olduğunu bilirdim. Yıllar sonra ekonomi okumuş, veriyle haşır neşir biri olarak aynı soruyu…
Yorum BırakPancar Şekeri Neye Benzer? İlk Bakışta “Masum” Görünüp Zihni Karıştıran Bir Tat Meselesi Sizi Morfiloyuncak’da “Pancar şekeri neye benzer” konusuyla ilgili özenle hazırlanmış bu içeriğe bekliyoruz. Bazı sorular vardır, mutfağa girip dolaba bakarsın ama aslında dolaptan çok kafanın içine bakman gerekir. “Pancar şekeri neye benzer?” sorusu da benim için tam olarak böyle bir şey. İzmir’de yaşayan 25 yaşında biri olarak söylüyorum: Şeker dediğin şey çoğu zaman çay kaşığında kaybolur ama kafanda dev bir tartışma başlatır. Bir gün evde çay koyuyorum. Arkadaşlardan biri mutfakta dikilmiş, şekerliği eline almış bakıyor. “Bu pancar şekeri mi ya?” Ben de otomatik refleks: “Evet… yani büyük…
Yorum BırakKaos Yapmak Ne Demek? Günlük hayatta “kaos yapmak ne demek?” sorusunu duyduğumuzda aslında herkesin aklına biraz farklı şeyler geliyor. Kimi için ortalığı karıştırmak, kimi için düzeni bozmak, kimi için de sadece yoğun ve kontrolsüz bir karmaşa yaratmak… Ama işin içine biraz derinlemesine bakınca, bu kavramın sadece sokakta ya da sosyal hayatta değil, kültürden kültüre değişen çok daha geniş bir anlam alanı olduğunu görüyorsun. Ben Bursa’da yaşayan, hafta içi ofiste çalışan, günün büyük kısmını e-posta ve toplantılar arasında geçiren biri olarak şunu rahatlıkla söyleyebilirim: “kaos yapmak” bazen sandığımızdan daha günlük, daha sıradan ve hatta bazen istemeden yaptığımız bir şey bile olabiliyor.…
Yorum Bırak